Een grensregio, en dat is te zien

Hier houdt Italie op en begint iets anders. Friuli-Venezia Giulia ligt in de hoek waar de Alpenboog naar het oosten buigt en de Povlakte in de golf uitloopt, en daarom draagt het dingen in zich die elders zevenhonderd kilometer uit elkaar liggen. Op een dag ga je van het zand van Lignano naar de wanden van de Montasio, en onderweg hoor je Italiaans, Friulisch en Sloveens.

Vier verschillende stukken

De kust valt in tweeen: van Lignano tot Grado is het laag zand en lagune, van Duino tot Muggia zijn het kalkstenen kliffen en wordt de zee meteen diep. Daarachter ligt de vlakte, die in het noorden volloopt met de keien die de bergbeken aanvoeren en in het zuiden waterland wordt, met de kwelbronnen. Hoger komen de heuvels van de Collio en de Colli Orientali, en daarachter de Alpen: de Karnische in het westen, de Julische in het oosten.

Waar de campings liggen

Vrijwel allemaal tussen Lignano en Grado, en het zijn echte vakantiedorpen: dennenbossen, zwembaden, animatie, directe toegang tot het zand. Lignano is groter en levendiger, Grado is een eiland en rustiger. In de bergen rond Tarvisio blijven er enkele het hele jaar open, met de bijzonderheid dat ze in de winter skiers ontvangen. Daartussen, in de vlakte en op de Karst, zijn ze zeldzaam.

S ochtends op het strand, s middags in de bergen. Hier is dat geen manier van spreken.

Wat de campingbeheerders van Lignano zeggen

Hoe je het aanpakt

Je kiest een uitvalsbasis aan de kust en rijdt van daaruit, want de afstanden zijn kort: Udine ligt vijftig kilometer van Lignano, Triest negentig van Grado, Tarvisio honderdveertig. Ook Slovenie en Oostenrijk liggen op een uur, en de grens zie je niet meer.

Het enige wat je moet weten is de bora. Die waait vooral in de winter en vooral op de Karst, en als hij echt komt verplaatst hij dingen: een slecht opgezette tent bijvoorbeeld. Aan de zandkust ten westen van de Isonzo merk je er veel minder van.